27° Açık
  • EURO
  • DOLAR

Geçen haftanın özeti

Bu hafta yurt içi piyasaların gündeminde GSYH ve enflasyon verisi vardı. TÜİK tarafından açıklanan bilgiye nazaran Türkiye, pandemi sürecinin …
    Ekonomi - 17 Eylül 2020 00:30 A A

    Bu hafta yurt içi piyasaların gündeminde GSYH ve enflasyon verisi vardı. TÜİK tarafından açıklanan bilgiye nazaran Türkiye, pandemi sürecinin tesiriyle 2. çeyrekte %9,9 küçüldü. Ağustos ayında TÜFE aylık %0,86, yıllık %11,77 arttı. Ticaret Bakanlığı bilgilerine nazaran ağustos ayında, dış ticaret açığı %170 artarak 6,3 milyar dolara yükseldi. Global piyasalardaki görünüme bakacak olursak ABD borsaları üst üste rekor kapanışlar gerçekleştirirken Avrupa ve Asya Borsaları karışık seyretti. Hafta boyunca negatif yüklü bir seyir izleyen, BİST100 Endeksi, benzerlerinden negatif ayrıştı. Hafta başında 1.102 düzeyini gören endeks, hafta içinde 1.064 düzeyine kadar gevşedi ve haftayı %1,29 kayıpla 1.086 puandan tamamladı. Enflasyon verisi öncesi sakin seyreden Dolar/TL, enflasyon verisi sonrası yükselişini hızlandırdı. Jeopolitik riskler ve makroekonomik bilgilerin tesiriyle Dolar/TL, 7,4598 ve Euro/TL, 8,8470 ile tarihi tepelerini tazeledi. Altının onsu 1.916-1.993 dolar, gramı 458-472 TL bandında fiyatlandı. TCMB’nin brüt döviz rezervleri, geçen hafta 3,84 milyar dolar azalarak 41,6 milyar dolara geriledi. Yurt dışı yerleşik yatırımcılar, 21-28 Ağustos haftasında gerçek olarak (fiyat ve kur tesirinden arındırılmış) 43,6 milyon dolar pay senedi, 28,1 milyon dolar repo dahil Devlet İç Borçlanma Senedi (DİBS) sattı. Tıpkı devirde yurt içinde yerleşik gerçek şahısların döviz mevduatı 786 milyon dolar artarak 135.049 milyon dolara yükselirken hukukî bireylerin döviz mevduatı 183 milyon dolar azalarak 82.819 milyon dolara geriledi. Haftanın başında 523 düzeylerinden süreç gören Türkiye’nin dolar bazlı 5 yıl vadeli CDS oranı, haftanın son süreç gününde 500 puanın çabucak altına geriledi.

    Haftanın birinci gününe yatay başlayan BİST100 Endeksi’nde, açılıştan sonra başlayan satış baskısı, seans boyunca devam etti. Bankacılık Endeksi öncülüğünde, seansı %1,99 sert düşüşle 1.079 düzeyinden kapattı. Türkiye 2 yıllık tahvil faizi %13,21, 10 yıllık tahvil faizi %13,98, ABD 10 yıllık tahvil faizi %0,724’den haftaya açılış yaptı. Dolar/TL 7,33, Euro/TL 8,71 düzeylerinden başladı. Türkiye’nin dolar bazlı 5 yıl vadeli CDS oranı haftanın birinci süreç gününde 523 düzeylerinden süreç gördü.

    Pazartesi günü Resmi Gazete’de yayımlanan Cumhurbaşkanı Kararına nazaran Toplumsal Muhafaza Kalkanı kapsamında 26 Mart 2020’de başlatılan kısa çalışma ödeneği uygulaması, mevcut faydalananlar için iki ay daha uzatıldı.

    Hafta sonu, Cumhurbaşkanı kararıyla ithal arabalarda ÖTV oranı artırılırken, eğitim ve öğretim hizmetindeki KDV oranı %8’den %1’e indirildi. ÖTV artırımı sonrasında, 1600-2000 cm3 ortası silindir hacmi olan ve matrahı 170.000 TL’ye kadar olan araçlarda %130 ÖTV, 1600-2000 cm3 ortası silindir hacmi olan ve matrahı 170.000 TL üzeri olan araçlarda %150 ÖTV, 2000 cm3 üstü silindir hacmi olan ve matrah hududu olmayan araçlarda %220 ÖTV alınacak

    Japonya’nın sanayi üretimi temmuz ayında %8 yükselerek 1978’den bu yana en sert yükselişi kaydetti.

    Türkiye, pandemi sürecinin tesiriyle 2. çeyrekte yıllık %9,9 küçüldü. Tarım %4,0, bilgi ve irtibat faaliyetleri %11,0, finans ve sigorta faaliyetleri %27,8, gayrimenkul faaliyetleri %1,7 artarken sanayi %16,5, inşaat dalı %2,7, hizmetler %25,0, mesleksel, idari ve dayanak hizmet faaliyetleri %16,5, kamu idaresi, eğitim, insan sıhhati ve toplumsal hizmet faaliyetleri %2,4 ve başka hizmet faaliyetleri %18,0 azaldı.

    TÜİK bilgilerine nazaran, genel ticaret sistemi kapsamında ihracat temmuzda geçen yılın tıpkı ayına nazaran %5,8 azalarak 15,0 milyar dolar olarak gerçekleşirken, ithalat da %7,9 azalarak 17,7 milyar dolar oldu. Böylece dış ticaret açığı, %18,2 azalarak, 2,7 milyar dolara geriledi. İhracatın ithalatı karşılama oranı geçtiğimiz sene %82,9 iken, geçen ay %84,8’e yükseldi.

    Dünya Bankası’ndan yapılan yazılı açıklamada, Covid-19’dan etkilenen küçük ve orta ölçekli şirketlerin kullanımına yönelik, Türk şirketlerine 500 milyon dolar büyüklüğünde kredinin onaylandığı kaydedildi. Açıklamada kredinin Vakıfbank ve Türkiye Kalkınma ve Yatırım Bankası aracılığı ile kullandırılacağı belirtildi.

    TCMB ve Libya Merkez Bankası ortasında merkez bankacılığı bahislerinde iş birliğinin geliştirilmesine yer oluşturmak üzere bir Mutabakat Zaptı imzalandığı belirtildi.

    Salı günü ISO imalat bölümü PMI, ağustosta, bir evvelki aya nazaran 2,6 puanlık (%4,6) azalışla 54,3’e geriledi. İmalat sanayi kapasite kullanım oranı, Ağustos’ta bir evvelki aya nazaran 2,6 puanlık artışla %73,3 olarak gerçekleşti.

    İTO bilgilerine nazaran, İstanbul’da ağustos ayında, bir evvelki aya nazaran perakende fiyatlar %0,59 ve toptan fiyatlar %0,84 arttı.

    ABD’de imalat bölümü PMI verisi, ağustos ayında 53,6‘dan 53,1’e geriledi. (Beklenti: 53,6) ISM imalat endeksi ağustos ayında 54,2’den 56,0’a yükseldi. (Beklenti: 54,4) Böylece endeks, 20 ayın en yüksek düzeyine çıktı. İnşaat harcamaları ise temmuzda %0,1 artış gösterdi.

    Euro Bölgesi’nde tüketici fiyatları ağustos ayında geçen yılın birebir periyoduna nazaran %0,2 düştü. Böylece enflasyon, yıllık bazda -%0,2 olarak gerçekleşerek 4 yıl sonra birinci kere negatife döndü. İmalat kesimi PMI verisi beklentiler paralelinde 51,7 olarak gerçekleşti. İşsizlik oranı ise %7,9 olarak kaydedildi.

    Almanya’da mevsimsel düzeltilmiş işsizlik oranı beklentiler paralelinde %6,4 olarak gerçekleşti. BME imalat dalı PMI verisi ise 53,0 olan beklentinin altında 52,0 olarak gerçekleşti. Brandenburg TÜFE ise aylık bazda -%0,5, yıllık bazda -%0,4 olarak gerçekleşti.

    İngiltere CIPS İmalat bölümü PMI verisi 55,2 olarak gerçekleşti. Bir evvelki ay 55,3 olan data, ağustos ayında hudutlu gerileme gösterdi.

    Çarşamba günü Ticaret Bakanlığı datalarına nazaran ağustos ayında, dış ticaret açığı %170 artarak 6,3 milyar dolara yükseldi. Genel Ticaret Sistemine (GTS) nazaran ihracat, ağustosta geçen yılın birebir ayına nazaran %5,74 azalarak 12 milyar 463 milyon dolar olurken ithalat, %20,64 artarak 18 milyar 776 milyar dolara, dış ticaret hacmi %8,52 artarak 31 milyar 239 milyon dolara yükseldi. İhracatın ithalatı karşılama oranı ise %66,4 olurken altın hariç ihracatın ithalatı karşılama oranı ise %82,9 kıymetine ulaştı.

    Otomotiv Distribütörleri Derneği’nin (ODD) yayımladığı bilgilere nazaran 2020 Ağustos ayında araba ve hafif ticari araç pazarı bir evvelki yılın tıpkı ayına nazaran %134,4 artarak 61.533 adet oldu. Bir evvelki aya nazaran ise pazar %29,6 küçüldü. Yılbaşından bu yana otomotiv pazarı yıllık %68,4 büyüyerek 403.002 adet oldu.

    ABD’de ADP özel kesim istihdamı, ağustos ayında 428.000 arttı. ABD’de firmalar, beklentinin altında istihdam sağlaması ile işgücü piyasalarındaki toparlanmanın daha yavaş seyredeceğini işaret ediyor. Fabrika siparişleri, temmuzda aylık bazda, beklentinin hafif üstünde, %6,4, güçlü mal siparişleri ise %11,4 olarak gerçekleşti.

    Almanya’da perakende satışlar, temmuzda aylık bazda %0,5 artması tarafındaki beklentilerin bilakis %0,9 azaldı. Yıllık bazda ise %4,2 artış gösterdi. Euro Bölgesi’nde ÜFE, temmuzda aylık olarak %0,6 artarken yıllık olarak %3,3 geriledi.

    Perşembe günü TCMB tarafından açıklanan yurt dışı yerleşik yatırımcı menkul değer istatistiklerine nazaran 21-28 Ağustos haftasında yurt dışı yerleşik yatırımcılar gerçek olarak (fiyat ve kur tesirinden arındırılmış) 43,6 milyon dolar pay senedi, 28,1 milyon dolar repo dahil Devlet İç Borçlanma Senedi (DİBS) sattı. BİST100 Endeksi 21-28 Ağustos tarihleri ortasında %0,84 paha kaybetmiş olup 2 yıllık gösterge tahvil faizi ise 12 baz puan azalmıştır.

    Yeniden TCMB tarafından haftalık olarak yayınlanan bilgilere nazaran 28 Ağustos ile biten haftada yurt içinde yerleşik gerçek şahısların döviz mevduatı 786 milyon dolar artarak 135.049 milyon dolara yükselirken hukukî şahısların döviz mevduatı 183 milyon dolar azalarak 82.819 milyon dolara geriledi. Yurt içi yerleşik gerçek şahısların döviz mevduatı iki haftalık ortanın akabinde tekrar artış gösterirken hukukî bireylerin döviz mevduatındaki azalış üçüncü haftada da devam etti. Böylece yurt içi yerleşiklerin döviz mevduatının TL karşılığı 9,2 milyar TL artarak 1.594,2 milyar TL oldu.

    TÜİK bilgilerine nazaran tüketici fiyat endeksi (TÜFE), ağustosta aylık bazda %0,86, yıllık bazda %11,77 olarak gerçekleşti. yurt içi üretici fiyat endeksi (Yİ-ÜFE) ise aylık bazda %2,35, yıllık bazda %11,53 olarak gerçekleşti.

    TCMB’nin brüt döviz rezervleri, geçen hafta 3,84 milyar dolar azalarak 41,6 milyar dolara indi. Buna nazaran altın rezervleri, 235 milyon dolar düşüşle 43 milyar 42 milyon dolara, toplam rezervleri 4 milyar 75 milyon dolar azalarak 84 milyar 636 milyon dolara geriledi.

    ABD’de işsizlik maaşı müracaatları, 950 bin olan beklentinin altında, 881 bin olurken ISM imalat dışı endeks ise ağustos ayında 57,0 olarak gerçekleşti. (Beklenti: 56,9)

    Almanya’da hizmet bölümü PMI, ağustos ayında 50,8 olan beklentinin üzerinde, 52,5 olarak, bileşik PMI 53,7 olan beklentinin üzerinde 54,4 olarak gerçekleşti.

    Euro Bölgesi’nde perakende satışlar, temmuzda aylık bazda artması beklenirken %1,3 azaldı ve yıllık bazda %0,4 yükseldi. Hizmet bölümü PMI verisi, ağustos ayında 50,35, bileşik PMI ise 51,9 olarak gerçekleşti. (Beklenti: 50,1-51,6)

    Çin’de ağustos ayı bileşik PMI verisi 55,1’e yükselerek üst üste 4. Ayda da optimist bölgede yer aldı. Hizmet dalı PMI verisi ise 54,1’den 54,0’a geriledi.

    Cuma günü ABD’de tarım dışı istihdam ağustos ayında 1.371.000 ile beklentinin hafif üzerinde artarken işsizlik oranı %8,4’e düştü.

    Almanya’da fabrika siparişleri, temmuz ayında bir evvelki aya nazaran %5 artış beklentisine rağmen %2,8 yükseliş gösterdi.

    Haftanın son süreç gününe hafif olumlu başlayan ve 1.090 düzeyine kadar yükselen BİST100 Endeksi, %0,93 karla 1.086 puandan günü tamamladı. Dün ABD Borsalarında teknoloji payları öncülüğünde yaşanan sert satışlar sonrası bugün de global piyasalardaki satıcılı seyir devam ediyor. ABD 10 yıllık tahvil faizi 0,669 düzeyinden, Türkiye 2 yıllık gösterge tahvil faizi %13,24 ve 10 yıllık tahvil faizi %13,88 düzeyinden süreç görüyor. Güçlenme eğiliminde olan dolar endeksi 93,15 düzeyinde bulunurken Euro/Dolar paritesi 1,18 hududunda. Altının onsu 1.921 dolardan, gramı ise 460 TL’den alıcı buluyor.

    Uzun Vadede Ne Bekliyoruz…

    9,16x olan BİST100 cari F/K çarpanı 9,4x olan 5 yıllık ortalamasına göre %2,2 iskontolu. Türkiye özelinde 2018 ve 2019 yılında artan piyasa volatilitesinin azalmasıyla Borsa İstanbul son devirde değerli bir ralli yaparak rekor tazelemesine karşın koronavirüs ve petrol fiyatlarındaki hareketler nedeniyle memleketler arası endekslere paralel formda 2017 yılından beri en düşük düzeylerini de gördü. Mevcut çarpanda iskonto olmasına karşın önümüzdeki periyot için belirsizliklerin artıyor olması BİST için aşağı taraflı riskleri artırabilir.

     2019’da tamamı ikinci yarıda olmak üzere toplam 1.200 baz puan indirime giderek siyaset faizini %12,00 düzeyine indiren TCMB, 16 Ocak’ta yapılan 2020 yılının birinci toplantısında 75, 19 Şubat’ta 50, planlı toplantısından 2 gün evvel fevkalâde toplanarak 17 Mart’ta 100, 22 Nisan’da 100 ve 21 Mayıs’ta 50 baz puan indirim yaparak toplamda 375 baz puan indirimle haftalık repo faizini %8,25’e çekti. 25 Haziran, 23 Temmuz ve 20 Ağustos toplantılarında ise değişiklik yapmayarak haftalık repo faizini mevcut %8,25 düzeyinde bıraktı. 

     Ağustos ayında %0,86 artan TÜFE’nin TCMB beklenti anketine nazaran; Eylül ayında %0,92, 2020 yılı sonunda %10,82 ve 12 ay sonrasında %9,70 artması beklenmektedir. Yeniden birebir ankette Dolar/TL’nin 2020 sonunda 7,34, 12 ay sonrasında ise 7,68 olması öngörülmektedir. Cari istikrarın 2020 sonunda 17,3 milyar dolar, 2021 yılında ise 20,7 milyar dolar açık vermesi beklenmektedir. GSYH büyümesinin 2020 ve 2021’de sırasıyla %1,6 ve %4,3 olacağı öngörülmektedir. TCMB haftalık repo faizinin cari ay sonunda %8,43’te kalması, 3 ay sonrasında %9,06’ya, 6 ay sonrasında %9,20’ye ve 12 ay sonrasında ise %9,10’a gerilemesi beklenmektedir. Hali hazırda %13,51 olan 10 yıllık tahvil faizlerinin 12 ay sonrasında %12,72 düzeyinde dengeleneceği beklenmektedir.

    Rapor için tıklayınız.

    https://www.bmd.com.tr/page/rapor_detay/4341/haftalik-bulten-04.09.2020.htm

     

    Kaynak BMD
    Hibya Haber Ajansı

    Bu haber 1 kez okundu.

    Etiketler: , , , ,

      Ekonomi - 00:30 A A
      BENZER HABERLER

      YORUM BIRAK

      YORUMLAR

      Hiç yorum yapılmamış.